Tối thứ Ba, em làm 40 câu, được phép dừng để xem lời giải. Chủ nhật, em cũng làm 40 câu nhưng phải nộp trong thời gian quy định. Cả hai lượt đều có ích, song chúng trả lời những câu hỏi khác nhau. Muốn biết mình nên luyện đề hay đăng ký thi thử, trước hết hãy xác định điều mình đang cần kiểm tra.
Một buổi thi thử cần mô phỏng những điều gì
Thi thử là một hoạt động đánh giá được tổ chức để người học trải nghiệm một số yêu cầu của kỳ thi mục tiêu trước khi dự thi chính thức. Những yêu cầu ấy có thể gồm nội dung, dạng câu hỏi, giới hạn thời gian, cách thao tác và quy trình nộp bài. Mức độ mô phỏng phải được nói rõ: giống tên kỳ thi chưa đủ để bảo đảm giống cấu trúc hoặc điều kiện tổ chức.
Một buổi luyện đề ở nhà thường linh hoạt hơn. Em có thể chỉ làm phần đang học, dừng để hỏi giáo viên hoặc mở sách kiểm tra cách giải. Đây là lựa chọn hợp lý khi mục tiêu là hiểu bài. Vấn đề xuất hiện khi kết quả của lượt có trợ giúp lại được dùng để kết luận em đã sẵn sàng hoàn thành toàn bộ bài thi một mình.
Cùng số câu nhưng bằng chứng thu được khác nhau
| Điểm quan sát | Lượt luyện ở nhà | Lượt mô phỏng có thời gian |
|---|---|---|
| Cách thực hiện | 40 câu trong 80 phút, có dừng xem 6 lời giải. | 40 câu trong 60 phút, không mở tài liệu. |
| Kết quả ghi nhận | 32 câu đúng sau khi được xem lại kiến thức. | 26 câu đúng, 8 câu sai, 6 câu bỏ trống. |
| Có thể tìm hiểu | Kiến thức nào em hiểu thêm sau khi đọc lời giải? | Trong điều kiện đã nêu, em hoàn thành được đến đâu? |
| Cần tránh kết luận | 32/40 chưa thể hiện khả năng tự làm toàn bộ. | 26/40 chưa tự chuyển thành dự báo điểm thi chính thức. |
Hai lượt và toàn bộ số liệu là minh họa, không phải kết quả của Song Pa Lab hoặc Empire. Không dùng chênh lệch 6 câu để ước lượng tác động riêng của thời gian vì hai lượt còn khác điều kiện trợ giúp.
Bảng cho thấy lý do nên ghi cả cách làm thay vì chỉ giữ con số cuối. Nếu em đúng nhiều câu khi được xem lời giải, bước tiếp theo có thể là tự giải lại bằng một nhiệm vụ mới. Nếu em còn bỏ trống nhiều câu khi hết giờ, cần xem thời gian đã được dùng ở đâu. Hai phát hiện dẫn đến hai việc học khác nhau.
Thi thử có ích khi phần sau buổi thi được làm đến nơi
Sau khi nộp bài, em cần xem lại những nhiệm vụ mình chưa thực hiện được và chọn việc luyện tiếp. Một báo cáo chỉ có thứ hạng có thể làm em vui hoặc lo nhưng chưa chỉ ra cách học. Hãy tìm sự kết nối giữa kết quả, câu trả lời và một hành động đủ cụ thể, chẳng hạn luyện cách phân biệt số lượng với tỷ lệ trong biểu đồ.
Nghiên cứu của Roediger và Karpicke trên Psychological Science cho thấy việc tự truy hồi thông tin có thể hỗ trợ ghi nhớ về sau [1]. Truy hồi nghĩa là cố nhớ và tạo câu trả lời từ điều đã học. Kết quả nghiên cứu ấy không bảo đảm mọi chương trình thi thử đều làm điểm tuyển sinh tăng; chất lượng nhiệm vụ và cách sử dụng phản hồi vẫn cần được xem xét.
Trước khi đăng ký, hỏi về cách tổ chức và đầu ra
Em nên biết bài thi hướng đến V-ACT, HSA hay TSA; mô phỏng phần nào; thời gian được quản lý ra sao; có hỗ trợ trong lúc làm hay không; sau đó nhận được những thông tin gì. Chẳng hạn, hướng dẫn HSA chính thức quy định việc chuyển và quay lại phần thi [2]. Một bài luyện tự do cho mở mọi câu sẽ tạo trải nghiệm khác, dù dùng câu hỏi cùng dạng.
Hướng dẫn HSA được đối chiếu ngày 31/10/2026; khi chuẩn bị mùa thi mới cần đọc bản đang áp dụng. Với thi thử, em cũng cần đọc quy định riêng của đơn vị tổ chức. Một lượt luyện tốt giúp em học được điều còn thiếu; một buổi thi thử được tổ chức phù hợp giúp em quan sát cách mình làm việc trong những điều kiện đã xác định. Em có thể dùng cả hai, vào những lúc khác nhau của quá trình chuẩn bị.
Nguồn tham khảo
[1] Roediger, H. L., & Karpicke, J. D. (2006). Test-enhanced learning: Taking memory tests improves long-term retention. Psychological Science, 17(3), 249–255. DOI 10.1111/j.1467-9280.2006.01693.x
[2] Viện Đào tạo số và Khảo thí, ĐHQGHN (15/03/2026). Hướng dẫn làm bài thi. Kiểm tra 31/10/2026. Xem tài liệu